powrót do strony głównej napisz do nas wpisz się do księgi gości
                   

   :: Chemia NET WIĄZANIA CHEMICZNE                                                                              

    

 

WIĄZANIA ATOMOWE SPOLARYZOWANE

  Zderzenie dwóch atomów różniących się elektroujemnością może doprowadzić do przeniesienia elektronu z jednego atomu do drugiego, lecz tylko przy znacznej różnicy ich elektroujemności. W przypadku niewielkiej różnicy elektroujemności, atomy uwspólniają elektrony na takich samych zasadach, jak przy powstawaniu cząstek homojądrowych. Jednak powstająca cząsteczka, tym razem heterojądrowa różni się od kowalencyjnej rozkładem ładunku elektrycznego.

Jeżeli wspólna para łączy dwa różne atomy, atomy o różnej elektroujemności, jak np. w cząsteczce HCl, to atom bardziej elektroujemny przyciąga elektrony bliżej siebie, deformując chmurę elektronową i uzyskuje w efekcie pewien ładunek ujemny, zwany ładunkiem cząstkowym (d-).

Cząsteczka HCl jako całość jest elektrycznie obojętna i wytworzeniu się bieguna ujemnego wokół atomu Cl musi towarzyszyć powstanie bieguna dodatniego wokół atomu wodoru. W kreskowych wzorach możemy to oznaczyć klinem, nie musimy oznaczać wtedy oddzielnie biegunów.

 

WIĄZANIE O NIEJEDNAKOWYM ROZKŁADZIE GĘSTOŚCI CHMURY ELEKTRONOWEJ WOKÓŁ WIĄŻĄCYCH SIĘ ATOMÓW NAZWANO WIĄZANIEM KOWALENCYJNYM POLARNYM.

 

CZĄSTECZKA Z WIĄZANIEM KOWALENCYJNYM POLARNYM POSIADA DWA BIEGUNY. NAZYWAMY JĄ CZĄSTECZKĄ POLARNĄ LUB DIPOLEM.

         

 Cechą charakterystyczną dipoli jest zdolność do orientacji w zewnętrznym polu elektrycznym, tzn. do ustawiania się wzdłuż linii sił tego pola. Im większy jest cząstkowy ładunek na krańcach polarnej cząsteczki i większa odległość między ładunkami, tym mniejsze natężenie pola powoduje zorientowanie się dipoli.

Miarą zorientowania się dipoli jest moment dipolowy, którego jednostką w układzie SI jest kulombometr [Cm].

 

 

 

MOMENT DIPOLOWY OKREŚLA SIĘ JAKO WEKTOR,

SKIEROWANY WZDŁUŻ LINII OSI DIPOLA OD JEGO ŁADUNKU UJEMNEGO DO DODATNIEGO. WARTOŚĆ MOMENTU DIPOLOWEGO STANOWI ILOCZYN BEZWZGLĘDNEJ WARTOŚCI CZĄSTKOWEGO ŁADUNKU ELEKTRYCZNEGO |d| NA KOŃCACH DIPOLA I ODLEGŁOŚCI MIĘDZY ŁADUNKAMI l.

m = d * l

          Związki kowalencyjne są zbudowane z odrębnych cząsteczek, między którymi istnieje dość słabe oddziaływanie i dlatego związki te tworzą cząsteczkową sieć krystaliczną, mają niskie temperatury topnienia i wrzenia, w stanie stałym nie przewodzą prądu elektrycznego.

          Jedną z najważniejszych cech wiązań kowalencyjnych jest ich charakter kierunkowy. Atomy tworzące cząsteczkę są usytuowane przestrzennie względem siebie w ściśle określony sposób, charakterystyczny dla danego związku. W cząsteczkach dwuatomowych nie jest to widoczne, ponieważ środki dwóch atomów muszą zawsze leżeć na jednej prostej. Dopiero w cząsteczkach trójatomowych problem zaczyna być ważny ze względu na dwie możliwości: strukturę liniową (CO2) lub kątową (H2O).

Momenty dipolowe wszystkich cząsteczek homodwujądrowych są równe zeru, co świadczy o symetrycznym rozmieszczeniu ładunku wspólnych par elektronowych. W cząsteczce zawierającej kilka atomów, każde wiązanie spolaryzowane jest dipolem o określonym momencie dipolowym, zwanym momentem dipolowym wiązania. Moment dipolowy cząsteczki wieloatomowej stanowi sumę wektorową momentów poszczególnych jej wiązań.

Najważniejsze cechy związków kowalencyjnych:

1.     wiązania kowalencyjne tworzą się między atomami o identycznej elektroujemności (wiąz. kow. niespolaryzowane) lub między atomami o niewielkiej różnicy elektroujemności (wiąz. kow. spolaryzowane).

2.     Proces tworzenia wiązania kowalencyjnego polega na uwspólnieniu części lub wszystkich elektronów walencyjnych przez dwa atomy.

3.     W stanie stałym związki kowalencyjne tworzą cząsteczkową sieć krystaliczną.

4.     Związki kowalencyjne mają niski temperatury wrzenia i topnienia.

5.     W stanie stałym nie przewodzą prądu elektrycznego, ponieważ ich cząsteczki są elektrycznie obojętne jako całość, choć często są dipolami.

6.     Wiązania te mają charakter kierunkowy.

 

WIĄZANIA ATOMOWE

         Przyroda dąży do osiągnięcia stanu jak najbardziej stabilnego, a więc stanu o jak najniższej energii. Dlatego atomy pierwiastków, poprzez łączenie się w związki drogą wytworzenia wiązań chemicznych, dążą do uzyskania struktury zewnętrznej powłoki elektronowej atomów helowców – dubletu lub oktetu elektronowego. W tworzeniu się wiązań biorą zwykle udział elektrony ostatniej powłoki.

         Atom może uzyskać oktet walencyjny drogą uwspólnienia elektronów
z drugim atomem, a w powstającej w ten sposób cząsteczce oba atomy
są partnerami równorzędnymi.

WIĄZANIE UTWORZONE ZA POMOCĄ WSPÓLNEJ PARY ELEKTRONÓW POCHODZĄCYCH OD OBU WIĄŻĄCYCH SIĘ ATOMÓW NAZYWAMY WIĄZANIEM KOWALENCYJNYM.

Wiązanie kowalencyjne (atomowe, homeopolarne, niespolaryzowane) występuje przede wszystkim w cząsteczkach zbudowanych z dwóch atomów tego samego pierwiastka.

Cząsteczki homojądrowe takie jak Cl2 czy H2 nie mogą powstawać wskutek międzyatomowego przeniesienia elektronów trudno bowiem sobie wyobrazić, aby jeden atom oddawał elektrony drugiemu, o identycznej elektroujemności.

Na przykład cząsteczka chloru powstaje w wyniku uwspólnienia dwóch elektronów, z których każdy jest dostarczany przez inny atom.

Cl : Cl

 

 


 

                                                                                              

Elektrony leżące na środku, nazywane „wspólną parą elektronową” należą równocześnie do obu atomów. Reguła oktetu zostaje spełniona w obu atomach. Oba atomy mają po osiem elektronów walencyjnych, na które składa się sześć elektronów krążących wokół jednego jądra i wspólna para, krążąca wokół obu jąder. Każdy z elektronów znajduje się w sferze oddziaływań obu jąder. W przypadku atomów o takiej samej elektroujemności, wspólna para elektronów zachowuje się jak chmura ładunku, rozprzestrzeniona symetrycznie wokół obu jąder i wykazująca zwiększoną gęstość w obszarze międzyjądrowym.

-    Kropkowe wzory elektronowe

-     Kreskowe wzory elektronowe

-     Elektrony niesparowane

-     Wolne pary elektronowe

PRZYKŁADY:

 

 

 

 

 

 

 

Przy okazji zagadka: Czy wszystkie przedstawione wyżej teoretyczne przykłady wiązań mają swoje odzwierciedlenie w rzeczywistości?

Chemia NET

 

 

góra strony

 

 

   kontakt     ::     strona główna      ::     księga gości